مزیت ها و ویژگی های بارز دانشگاه مجازی

تعریف دانشگاه مجازی:

دانشگاه مجازی، یکی از اشکال آموزش های از راه دور است که در کشور های مختلف نقش بسزایی در امر آموزش جوانان بر عهده دارد. دانشگاه های مجازی مفهوم کلاس های سنتی و درس را نیز تغییر داده اند و استعاره ای هستند برای محیط های آموزش،یادگیری و تحقیق از طریق ترکیب فناوری های جدید از جمله اینترنت،ارتباط از طریق کامپیوتر،ویدئو کنفرانس چند رسانه ای و غیره.(علی آبادی،1380)

دانشگاه مجازی دانشگاهی است که در آن کلیه فعالیت ها از ثبت نام دانشجو و امور اداری کارکنان گرفته تا امتحانات و صدور گواهینامه، بصورت مجازی انجام می شود.( برجیس[1]،2003)

دانشگاه مجازی ،عبارت است از محیطی که با بهره گیری از ابزارهای چندرسانه ای مناسب و با دارا بودن زیرساخت ارتباطی مناسب(چون کامپیوتر، شبکه، اینترنت، فاکس، دوربین، نرم افزارهای تسهیل کننده، ارتباطات بر خط و ..)ارائه دهنده خدمات آموزش مجازی و یادگیری مجازی است، به گونه ای که معمولاً نیازی به مکان فیزیکی به شکل دانشگاه سنتی ندارد و دانشجویان قادرند از هر مکان و در هر زمانی که مایل باشند، از بسیاری از خدمات ارائه شده نظیر درس های الکترونیکی یا ارزیابی الکترونیکی استفاده کنند.

در واقع دانشگاه مجازی،یک سیستم مستقل جهت ارائه خدمات الکترونیکی و با بهره گیری از فناوری های نوین اطلاعاتی و ارتباطی است . این سیستم با بهره گیری از قابلیت ها و امکانات ارائه شده توسط شبکه اینترنت و ابزارها و فناوریهای چند رسانه ای و با هدف بالابردن سطح فرهنگ جامعه، جلوگیری از خروج منابع مادی و نیز سرمایه های علمی کشور، ارتقای سطح علمی جامعه و امکان توزیع گسترده دانش، بهره گیری از تخصص و تواناییهای موجود در دانشگاه ها، ایجاد می شود .)عبادی،1383)

مطلب مرتبط :   تعرف ارزشیابی عملکرد از دیدگاه روانشناختی

البته اصطلاح دانشگاه یا مدرسه مجازی ممکن است غلط انداز باشد .بدین معنی که هر مدرسه ای ممکن است به عنوان یک مدرسه مجازی عمل کند، اما  برای اشاره به آن از اصطلاحاتی چون مدرسه اینترنتی ،مدرسه دیجیتال،مدرسه الکترونیکی و مرکز آموزش از راه دور استفاده شود.(راسل[2]،2005)

اجزای دانشگاههای مجازی :

اجزای دانشگاه مجازی عبارت اند از :

Information Booth: به دانشجویان در فهم دانشگاه مجازی، خدمات آن، سرفصل های دروس و مدارج تحصیلی کمک می کند .

Teaching Unit: دفاتر و واحدهای آموزشی که واحدهای درسی، سمینارها، آزمایشگاه ها، پایان نامه ها و برنامه امتحانات را ارائه می دهد .

Student Office : مسئول خدمات اجرایی و اداری مانند ثبت نام دروس، سمینارها، امتحانات و کارگاه ها است .

Library: امکان دسترسی به فهرست های اطلاعاتی و کتابخانه ای را فراهم کند .

Black Board: دانشجویان را در جریان اخبار قرار می دهد .

Research Center: این مرکز به دانشجویان درباره فعالیت های تحقیقاتی و انتشارات اطلاع می دهد و نیز امکان ارتباط بین دانشجویان و محققان را فراهم می سازد  .

Shop: در این محل اماکن خرید منابع درسی میسر است .

اهم ویژگی های دانشگاه مجازی :

  • بی نیازی به حضور فیزیکی استاد و دانشجو در کلاس درس .
  • وابسته نبودن کلاس درس به زمان خاص .
  • کیفیت بالاتر ارائه دروس(به دلایلی چون امکان ارائه یک درس به کرات و دفعات ،دسترسی به منابع متنوع و متعدد ، بهره برداری از این منابع در اینترنت ، تقویت روحیه تحقیق و پژوهش در دانشجویان )
  • پشتیبانی ازتعداد زیاد دانشجویان یک درس و بالتبع نامحدود بودن حضور دانشجویان در یک کلاس درس .
  • بالا بردن اعتبار علمی دانشگاه مجازی نسبت به دانشگاه واقعی .
  • بالا بردن سطح علمی جامعه دانشگاهی ، اعم از دانشجویان و استادان .
  • دسترسی به منابع و کتابخانه دیجیتالی . (دیلمقانی،1386)
مطلب مرتبط :   انواع انگیزه از منظر روانشناختی

مزیت های دانشگاه مجازی :

®یکی از دلایل مهم رویگردانی از الگوهای کلاسیک به سوی الگوهای مجازی در دانشگاه ها و البته در واحدهای اقتصادی و صنعتی،عبارت است از بروز تغییرات سریع در محیط زندگی مدرن،به چالش کشیده شدن بسیاری از شیوه های سنتی از جمله آموزش و احساس نیاز بیشتر به انعطاف پذیری سازمانی.دانشگاه مجازی این امکان را به دانشجویان می دهد که با کمترین هزینه و زمان ممکن ،نیازهای اطلاعاتی و تخصصی خود را با حداکثر انعطاف پذیری برآورده سازند.

®محدودیت منابع اقتصادی(سرمایه مالی،زمین،انرژی،اطلاعات،و سرمایه های انسانی)همراه با افزایش پیچیدگی در فرایندهای صنعتی ،اشتراک منابع را به یک راهبرد اجتناب ناپذیر بدل ساخته است.سیستم مکمل دانشگاه مجازی، قادر است از طریق مکاتبات و ارتباطات راه دور ،مجموعه منابع اقتصادی و تخصصی کشور را در اختیار همه مشترکان قرار دهد.

®شبکه ای بودن سیستم دانشگاه مجازی، احتمال هم افزایی فعالیت های علمی و اقتصادی را افزایش می دهد.

®در سیستم دانشگاه مجازی،مرزهای عملیاتی سازمان از محدوده درون دانشگاه به محدوده جغرافیایی جهان، گسترش می یابند.

®دسترسی به آموزش از 1760 ساعت (8 ساعت در روز،5 روز در هفته و 11 ماه در سال)در دانشگاه های کلاسیک به 8760 ساعت (8×365) در سال افزایش می یابد.

®رعایت تساوی در کیفیت و کمیت دسترسی به آموزش و حذف سلیقه های شخصی از مهم ترین مزیت دانشگاه مجازی، در کشورهای در حال توسعه ،به شمار می آید.

®قابلیت جایگزینی افراد با یکدیگر و افراد با ماشین در کمترین زمان ممکن ،تنها به یاری دانشگاه مجازی، میسر است.(نیلی،1386)

[1] Berjis

[2] Russel